ΤΟ ΒΑΡΥ ΤΙΜΗΜΑ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ (ΛΟΓΟΥ)

25/10/2017

Γράφει ο Τάσος Μπανιώρας

Διαφωνώ με όσα λες αλλά θα υπερασπιστώ μέχρι θανάτου το δικαίωμα σου να το λες.

Πόσες φορές έχουμε δει και ακούσει το εν λόγω ρητό τα τελευταία χρόνια ειδικά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μολονότι αυτή η φράση η οποία αποδίδεται στο Βολταίρο* ηχεί στα αυτιά μας ιδανική, τη θεωρώ ένα τεράστιο ψέμα και μία μεγάλη υποκρισία για πολλούς που τη χρησιμοποιούν.

Ας μιλήσουμε όμως επί της ουσίας. Στη Θεσσαλονίκη τις προηγούμενες ημέρες είχαμε ένα δυσάρεστο περιστατικό. Μία ομάδα ανθρώπων θέλησε να ακυρώσει μία παράσταση (της οποία κεντρικός ήρωας είναι ο Διάβολος) επειδή διαφωνεί με αυτήν. Ακούσαμε και διαβάσαμε πάλι για «σκοταδισμό», «παλαιοσυντηρητική πόλη», «που ζούμε» και πολλούς ακόμη χαρακτηρισμούς είτε γλαφυρούς είτε τετριμμένους και γλυκανάλατους.

Εφόσον θέλουμε και έχουμε ελευθερία λόγου καλό είναι να την τηρούμε κυρίως όταν διαφωνούμε με κάποιον.

Αυτή η ελευθερία είναι που «επιτρέπει» να ανεβεί ένα θεατρικό έργο που για κάποιους (έστω πολύ λίγους) μοιάζει στα μάτια τους αιρετικό. Αν κάποιοι θέλουν να διαφωνήσουν με το οποιοδήποτε έργο ή με οποιαδήποτε παρέλαση ή σε τελική ανάλυση με οτιδήποτε τους ενοχλεί πρέπει να έχουν το δικαίωμα να το κάνουν. Και πρέπει να έχουν αυτό το δικαίωμα χωρίς να νιώθουν φόβο πως θα χαρακτηριστούν ακραίοι, ψεκασμένοι ή ό,τι άλλο κατεβάσει ο νους μας.

Όσοι λοιπόν θεωρείτε τους εαυτούς σας φίλους της ελευθερίας και θα κάνατε τα πάντα για να ακουστεί μία άποψη με την οποία διαφωνείτε κάντε το πράξη. Μην αναπαράγετε το ηθικό σας πλεονέκτημα περί ελευθερίας μόνο όταν συμφωνείτε με κυρίαρχες απόψεις.

Προς αποφυγή παρεξηγήσεων δεν είμαι υπέρ όσων διαδήλωσαν τις προηγούμενες μέρες έξω από το θέατρο με σκοπό να κατεβεί-απαγορευθεί η παράσταση. Χρησιμοποίησα απλώς ένα επίκαιρο παράδειγμα ώστε να καταδείξω ότι η ελευθερία (του λόγου αλλά και γενικότερα) δεν είναι εύκολο πράγμα. Αν όντως την πιστεύουμε πρέπει να ανεχόμαστε δράσεις και αντιδράσεις οι οποίες δεν μας βρίσκουν σύμφωνους. Δε συμφωνώ ούτε και με τον τρόπο που αυτή η διαμαρτυρία έγινε. Η διαφωνία πρέπει να κινείται εντός των πλαισίων της νομιμότητας.  Αν όμως έστω και 1 άτομο διαφωνεί με κάτι θα πρέπει ως κοινωνία και ως κράτος να αποδεχθούμε το δικαίωμά του να διαφωνήσει.

Εδώ φτάσαμε να αποδεχόμαστε άλλα πράγματα τα οποία αντιβαίνουν την ίδια την επιστημονική εξέλιξη.

* Υπάρχουν πηγές που αναφέρουν πως η φράση δεν ειπώθηκε αυτούσια από τον Βολταίρο αλλά η Χολ, βιογράφος του, κακώς την έβαλε σε εισαγωγικά αφού ήθελε απλώς να αποδώσει τη σκέψη του.



Post a new comment