Διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας

0
1904

Γράφει η Μαρία Παναγιωτοπούλου / Διαιτολόγος – Διατροφολόγος / [email protected]

Κατά καιρούς έχετε καταναλώσει μεγάλες ποσότητες φαγητού. Καλεσμένοι σε ένα γεύμα ή παρακολουθώντας τηλεόραση αντιλαμβάνεστε ότι έχετε φάει πολύ περισσότερο απ’ ότι συνήθως. Τι γίνεται όμως, όταν αυτή, η αυξημένη κατανάλωση τροφής μπλέκεται με την άσχημη συναισθηματική κατάσταση στην οποία βρίσκεστε την δεδομένη χρονική περίοδο; Οι ειδικοί τελευταία μιλούν όλο και περισσότερο για διαταραχές στη διατροφική συμπεριφορά. Η Επεισοδιακή Υπερφαγία ή Binge Eating Disorder, όπως ονομάζεται διεθνώς, είναι μια από αυτές.

Η εν λόγω διαταραχή χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας. Καθ’ ένα από αυτά τα επεισόδια υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από δύο στοιχεία. Πρώτο, την κατανάλωση μέσα σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο, π.χ. μέσα σε δύο ώρες, μιας ποσότητας τροφής σαφώς μεγαλύτερης απ’ ότι οι περισσότεροι άνθρωποι θα μπορούσαν να φάνε μέσα σε μια παρόμοια χρονική περίοδο κάτω από τις ίδιες συνθήκες. Το δεύτερο έχει να κάνει με την αίσθηση της απώλειας ελέγχου στην πρόσληψη της τροφής κατά την διάρκεια του επεισοδίου δηλαδή, το άτομο δεν μπορεί να σταματήσει να τρώει ή δεν μπορεί να ελέγξει την ποσότητα και το είδος του φαγητού που καταναλώνει.

Ο ρυθμός πρόσληψης της τροφής είναι πολύ γρήγορος από το φυσιολογικό ενώ η πρόσληψή της συνεχίζεται μέχρι να επέλθει ένα δυσάρεστο αίσθημα κορεσμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι όσοι κάνουν υπερφαγικά επεισόδια τρώνε μόνοι γιατί ντρέπονται για το πόσο πολύ μπορεί να τρώνε. Ενοχές, κατάθλιψη και απέχθεια για τον εαυτό του είναι τα κυριότερα συναισθήματα όσων ταλαιπωρούνται από την δεδομένη διαταραχή. Είναι επίσης σημαντικό να διευκρινιστεί ότι ενώ καταναλώνονται μεγάλες ποσότητες τροφής κατά την διάρκεια του υπερφαγικού επεισοδίου απουσιάζει το αίσθημα της πραγματικής πείνας. Κάθε επεισόδιο υπερφαγίας συμβαίνει κατά μέσο όρο δύο φορές την εβδομάδα για έξι μήνες. Η βασική διαφορά της επεισοδιακής υπερφαγίας από τη νευρογενή βουλιμία είναι ότι μετά το επεισόδιο, το άτομο δεν καταφεύγει σε εμετούς, χρήση καθαρτικών και υπερβολική άσκηση.

Τα τρόφιμα που επιλέγονται κάθε φορά είναι φτωχά σε θρεπτικά συστατικά, πολύ νόστιμα και πλούσια σε θερμίδες. Πρόκειται για τύπου junk food γεύματα και έχουν πολύ ζάχαρη, λίπος και άμυλο. Η τροφή στην συγκεκριμένη περίπτωση ανακουφίζει ή ανταμείβει το άτομο. Η επιλογή της γίνεται με βάση τις εμπειρίες της παιδικής ηλικίας. Η σοκολάτα ή τα διάφορα γλυκίσματα έχουν συνδυαστεί με ευχάριστα γεγονότα και είναι τρόφιμα που χρησιμοποιούνται για να ανταμείψουν μια καλή συμπεριφορά. Επομένως, οι υπερφαγικοί τρώνε για να καλύψουν τα δυσάρεστα συναισθήματα αφού από την παιδική τους ηλικία γνωρίζουν ότι το φαγητό έχει την ιδιότητα να τους προκαλεί το αντίθετο. Όμως, το άτομο τελικά αισθάνεται ενοχές, αδυναμία χαρακτήρα, αποτυχία και χαμηλή αυτοπεποίθηση.

Οι πάσχοντες δεν είναι εύκολο να αναγνωριστούν αφού όπως αναφέρθηκε κρύβονται από τον περίγυρο τους. Η αντιμετώπιση της διαταραχής γίνεται με την βοήθεια ειδικού. Η ενίσχυση της αυτοεκτίμησης, η διαχείριση των συναισθημάτων και η πρόληψη της υποτροπής είναι τα θέματα που πρέπει να λυθούν ώστε το άτομο να απελευθερωθεί από τον φαύλο κύκλο της συγκεκριμένης διαταραχής. Οι νεαρές γυναίκες που έχουν ως πρότυπα ομορφιάς τα αδύνατα – ανορεκτικά μοντέλα καθώς και όσοι έχουν κάνει πολλές αποτυχημένες προσπάθειες απώλειας βάρους έχουν αυξημένες πιθανότητες να αναπτύξουν τη διαταραχή. Άτομα με έντονο στρες και ψυχολογικά προβλήματα κινδυνεύουν εξίσου. Συνήθως, όσοι έχουν αυξημένο βάρος αντιμετωπίζουν προβλήματα επεισοδιακής υπερφαγίας. Αυτό όμως δεν ισχύει για όλους τους υπέρβαρους. Κύριο χαρακτηριστικό των ατόμων με επεισοδιακή υπερφαγία είναι οι μεγάλες αυξομειώσεις του βάρους. Αυτό συμβαίνει γιατί τις κρίσεις υπερφαγίας, τις διαδέχονται στερητικού τύπου δίαιτες με συνέπεια την εμφάνιση του φαινομένου “γιο – γιο” κατά το οποίο το βάρος ανακυκλώνεται συνεχώς.

Είναι πολύ δύσκολο να σταματήσει κανείς τα υπερφαγικά επεισόδια αλλά όχι ακατόρθωτο. Αυτό που πρέπει να διορθωθεί είναι η σχέση του με το φαγητό. Θα ήταν ωφέλιμο να αναπτύξει μια πιο υγιεινή σχέση μ’ αυτό η οποία θα βασίζεται στις πραγματικές διατροφικές ανάγκες και όχι στις συναισθηματικές. Επομένως, χρειάζεται να σχεδιάσουμε σωστά και ισορροπημένα γεύματα στα πλαίσια της υγιεινής διατροφής. Στόχος είναι να εξασφαλίζεται η σωστή ποσότητα ενέργειας, καθώς και οι βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία, που απαιτούνται για την εύρυθμη λειτουργία του οργανισμού. Είναι σημαντικό να περιορίσετε τα επεισόδια υπερφαγίας και να μάθετε να ακούτε τις ανάγκες του σώματος τρώγοντας όταν το έχετε ανάγκη.

Οι διαιτολόγοι συστήνουν την καθημερινή κατανάλωση πρωινού γεύματος. Είναι απαραίτητη γιατί παραλείποντας το έχετε αυξημένες πιθανότητες να κάνετε κάποιο επεισόδιο υπερφαγίας κατά την διάρκεια της μέρας. Το πρωινό φαίνεται να ενεργοποιεί τον μεταβολισμό και βάση ερευνών όσοι καταναλώνουν συστηματικά πρωινό τείνουν να έχουν χαμηλότερο βάρος απ’ αυτούς που δεν τρώνε καθόλου. Φροντίστε επίσης, να αδειάσετε τα ντουλάπια σας και το ψυγείο σας από τα ένοχα τρόφιμα. Πρόχειρο φαγητό, γλυκά και ανθυγιεινά γεύματα πρέπει να απομακρυνθούν σίγουρα. Αποφύγετε τις στερητικές διατροφές γιατί αυξάνουν τις πιθανότητες για υπερφαγία. Μην ξεχνάτε και την άσκηση η οποία δεν βοηθά μόνο στην απώλεια του βάρους αλλά και στην βελτίωση της διάθεσης μιας και μειώνει το στρες. Σίγουρα χρειάζεται χρόνος, υπομονή και επιμονή για να κατορθώσετε να καταπολεμήσετε την συγκεκριμένη διατροφική διαταραχή. Πρέπει να ζητήσετε την βοήθεια των ειδικών(ψυχοθεραπευτών και διαιτολόγων) αλλά και των δικών σας ανθρώπων.

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.