Πρόσφυγες σε αξίες ορφανές

0
1391

solidarity

Γράφει η Ζωή Λυσαρίδου

Εννοιολογικά η λέξη “προσφεύγω”, στην ελληνική γλώσσα, απαιτεί την συγκεκριμένη ύπαρξη εκείνου του οποίου την βοήθεια επιζητά αυτός που προσφεύγει.

Προσφεύγουμε σε μία συγκεκριμένη Αρχή (για παράδειγμα σε ένα δικαστήριο) προκειμένου να ζητήσουμε βοήθεια στην επίλυση κάποιας κατάστασης, με την οποία οι “όμοιοί” ή οι συναλλασσόμενοι με εμάς είτε διαφωνούν είτε αδυνατούν να αποδόσουν τα πηγάζοντα εκ των δικαιωμάτων μας.

Ετυμολογικά η λέξη “προσφεύγω” περιέχει το πρόθεμα “προς-” που εννοεί συγκεκριμένο προορισμό.

Ο πρόσφυγας, δηλαδή, δεν φεύγει απλώς από την χώρα του, το καθεστώς του, τη δεδομένη του κατάσταση, αλλά κατευθύνεται και σε συγκεκριμένο προορισμό, και μάλιστα εκεί όπου θεωρεί ότι θα αναγνωριστεί το αίτημά του, εκεί όπου θεωρεί ότι μπορεί να “θέσει” τον εαυτό του με ασφάλεια, εκεί που θεωρεί ότι θα τύχει προστασίας, εκεί που η ικεσία του θα είναι ιερή.

Από την άλλη η έννοια του “μεταναστεύω” έχει εντελώς διαφορετική προέλευση, ερμηνεία και χροιά. Ο μετανάστης μετοικεί, αποικεί, απλώς μεταβαίνει από μία περιοχή σε κάποια άλλη από επιλογή, ή με βάση παλαιότερες ερμηνείες, εξαιτίας της δίκαιας απομάκρυνσής του (ως τιμωρία).

Σε κάθε περίπτωση, τα γεγονότα τα οποία σήμερα παρακολουθούμε όλοι μας, εξαιτίας του κύματος φυγής των ανθρώπων από τη Συρία και άλλες περιοχές της Μέσης Ανατολής, δεν δικαιολογούν την χρήση του όρου “μετανάστης” ως χαρακτηρισμό των εκδιωγμένων λαών που προσπαθούν να φθάσουν στα ευρωπαϊκά σύνορα.

Οι εικόνες που παρακολουθούμε είναι καταλυτικές και τα μόνα “λόγια” που τους αρμόζουν είναι αυτά της σιωπής.

Τα συναισθήματα που μας προκαλούν – εμάς που βιώνουμε με ασφάλεια τον γολγοθά τους – δεν είναι αυτά του οίκτου προς έναν φτωχό, ανήμπορο λαό, αλλά περισσότερο λύπη για τους ίδιους και οργή απέναντι σε αυτούς που εξανάγκασαν σε εκτοπισμό έναν ολόκληρο πληθυσμό.

Αλληλεγγύη και συμπόνοια προς εκείνους που πάση θυσία παλεύουν να απομακρύνουν τη νέα γενιά τους από μία περιοχή με κατεστραμμένα ιδανικά και στρεβλές πεποιθήσεις. Τη νέα γενιά τους που με λαβωμένη αξιοπρέπεια αλλά με εντυπωσιακό πλούτο γνώσεων αναζητούν τη Γη της Επαγγελίας στον ευρωπαϊκό Βορρά.

Απογοήτευση που τα νέα ιδανικά που ονειρεύονται στεγάζονται σε μια Ευρώπη που άφησε τις αξίες τις ορφανές.

Η Ευρώπη της ενότητας, της ισότητας, της ισοτιμίας, της αλληλεγγύης, της αξιοπρέπειας, της δημοκρατίας, του σεβασμού, είναι η ίδια Ευρώπη που οδήγησε και οδηγεί νέου τύπου σταυροφορίες θρέφοντας και καλλιεργώντας ακριβώς τα αντίθετα των ιδανικών που πρεσβεύει… διχόνοια, ανισότητα κοινωνική και θρησκευτική, εξαθλίωση… οδηγώντας έτσι μάζες εθνών στην προσφυγιά.

Αυτή η Ευρώπη, ωστόσο, δεν φαίνεται να μέτρησε σωστά τις επιπτώσεις για τις οποίες και η ίδια ευθύνεται.

Αυτή η Ευρώπη δεν εμφανίστηκε ούτε πολιτικά ούτε και κοινωνικά έτοιμη να αντιμετωπίσει τις καταστάσεις που μοιραία δημιουργήθηκαν.

Από αυτήν την Ευρώπη έλλειψε η αποδοχή, η ανθρωπιά, το αίσθημα προστασίας, ο σεβασμός προς τον πληγέντα.

Ο συναισθηματικός Νότος, παρότι κεντρικά και πολιτικά ανέτοιμος, στάθηκε έστω με προσωπικές και τοπικές πρωτοβουλίες με αίσθημα ευθύνης και ανθρωπιάς.

Ο ψυχρός Βορράς – ίσως εξαιτίας και της μεγαλύτερης απόστασης – και παρά την ηθική υποχρέωση – άργησε να συμπονέσει και να αγκαλιάσει τον άνθρωπο.

Στην Ευρώπη των ιδανικών, των αξιών, της ηθικής, έχει κάπου παραμεριστεί η υπηρεσία απέναντι στον συνάνθρωπο, η αλληλεγγύη απέναντι στους λαούς.

Δεν αρκεί η εκτός συνόρων – εκ του ασφαλούς – ανθρωπιστική βοήθεια απέναντι σε φυσικές και μη καταστροφές για να δείξει η Ευρώπη το αλληλέγγυο πρόσωπό (προσωπείο) της.

Με τις μέχρι σήμερα πολιτικές τακτικές, η Ευρώπη καλείται “βιαίως” να δείξει ανθρωπιά σε αυτούς που πλέον εισέρχονται μαζικά των πυλών της.

Από την διαχείριση αυτής της κρίσης θα φανεί σε ποια Ευρώπη ζούμε και ποιες αξίες αυτή υπηρετεί.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.