“Μυθιστόρημα”: Το ίδιο τοπίο αντιγραμμένο ξαναρχίζει

0
1885

“Μυθιστόρημα”, Θωμάς Συμεωνίδης, Εκδ. Γαβριηλίδης (εξώφυλλο: Γιώργος Ανδρούτσος, Άτιτλο)

Γράφει η Βίκυ Νίτσα / δημοσιογράφος

* Ο Θωμάς Συμεωνίδης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1977 και ζει στο Παρίσι. Το «Μυθιστόρημα» είναι το δεύτερο πεζογραφικό του έργο.

            “Φωνή που εμφανίζεται και μετά χάνεται. Φωνή που μιλάει και ΑΥΤΟΣ την ακούει. Αισθάνεται μόνος, φοβάται, τρομάζει, σαν φύλλο κουνιέται, μετέωρο σε ένα κλαδί, σε ένα δέντρο μεγάλο, με ρίζες βαθιές, κρυμμένες στο χώμα. Αναζητά ανθρώπους, δικούς του, που έχουν αλλάξει, που παραμένουν ίδιοι, που πάνω τους ο χρόνος αστράφτει. Να χτυπούσε η πόρτα τώρα. Να χτυπούσε η πόρτα πίσω σου και εσύ να γυρνούσες, να πήγαινες να την ανοίξεις, να την άνοιγες σε ανθρώπους δικούς σου, να άπλωνες το χέρι, να τους άγγιζες, να σε άγγιζαν, να τους έσφιγγες, να σε έσφιγγαν, να τους φιλούσες, να σε φιλούσαν, σαν να μην είχε τίποτα αλλάξει. Όμως υπάρχουν δύο δρόμοι”.

Διαβάζω και Αισθάνομαι το «Μυθιστόρημα» περισσότερο με την ψυχή και λιγότερο με το μυαλό. Πουθενά, σε κανένα σημείο, σε καμία σελίδα, σε καμία λέξη, δεν συναντώ ανακούφιση και ανάπαυση. Η λύτρωση νομίζω δεν επέρχεται ποτέ. Για κανέναν απολύτως. Ούτε για τον συγγραφέα, ούτε για τα πρόσωπα του έργου, ούτε για τους αναγνώστες.

Οι κειμενικοί ήρωες ή αντι-ήρωες του Θωμά Συμεωνίδη ισορροπούν με θαυμαστό τρόπο ανάμεσα στην ασάφεια και τη σαφήνεια. Κινούνται σαν σκιές και ωστόσο ο εσωτερικός τους κόσμος βρίσκεται σε ένταση, είναι ανοιχτές πληγές στον κόσμο (φράση από το πρώτο μυθιστόρημα του συγγραφέα, το «Γίνε ο ήρωάς μου!»). Η πραγματικότητα στην οποία κινούνται, δυσδιάκριτη, το όνειρο, ο μύθος, η παραίσθηση, η αλήθεια εν τέλει.

Πού βρίσκεται η αρχή και το τέλος; Απάντηση δεν υπάρχει. Υπαινιγμοί και διακειμενικές αναφορές, όπως για παράδειγμα ο στίχος του Σεφέρη, Το ίδιο τοπίο αντιγραμμένο ξαναρχίζει, δίνουν μια υποψία για τη συνθετότητα και την κυκλικότητα της αφήγησης. Καμία γραμμικότητα που να διατρέχει το «Μυθιστόρημα», μόνο νήματα, πολλά συνδετικά νήματα, ένα γραπτό αρχιτεκτόνημα.

Σε εκατόν τριάντα έξι σελίδες, ο Συμεωνίδης καταφέρνει και δομεί με αριστοτεχνικό τρόπο τον φόβο, το δέος, την κρίση, τον πανικό των πλασμάτων του έργου του. Στο “Μυθιστόρημα”, η ζωή εμφανίζεται πιο τρομακτική από τον θάνατο. Με ένα μοναδικό και εύθραυστο γυαλί να τα χωρίζει.

Αναζητώ τον χρόνο. Αναζητώ τον τόπο. Δεν μπορείς να πεις με σιγουριά πότε, πού. Δεν βλέπω παρελθόν. Δεν βλέπω μέλλον. Σημασία έχει το ΤΩΡΑ. Το ΕΔΩ. Το ΣΗΜΕΡΑ. Και πάλι σε μια κυκλική πορεία. Και ξανά από την αρχή και πάλι ξανά: κείμενο, πρόσωπα, λόγος, εικόνες, όλα εκφάνσεις μιας συνείδησης που πάλλεται, όπως μια ζωντανή καρδιά. Και άλλοτε χτυπά πιο δυνατά. Άλλοτε πάλι, ψυχομαχεί. Με ένα ΕΓΩ κατακερματισμένο σε φωνές, εσωτερικές και εξωτερικές θεάσεις. Με αφηγηματικό μύθο που υπάρχει και δεν υπάρχει. Όπως και τα αφηγηματικά πρόσωπα. Και οι διαθέσεις τους και οι επιθυμίες και η ολότητά τους. Τελικά μέχρι που μπορεί να φτάσει ως οντότητα ΑΥΤΟΣ;

Το Μυθιστόρημα είναι ανοίκειο. Είναι ακριβώς αυτό που σημαίνει η λέξη. Αφενός μεν παράδοξο, τραγικό, αντισυμβατικό. Αφετέρου δε, κωμικό, με διαπεραστικό χιούμορ. Ο αφηγηματικός κόσμος, συμπίπτει με τον πραγματικό, σε μια θεμελιώδη αμφισημία. Σε αυτόν τον παράδοξο δυισμό, εδράζεται το βαθύ αίσθημα του ανοίκειου. Ο φόβος για το ποιος είναι Ο ΑΥΤΟΣ, ο ΑΛΛΟΣ, που κατοικεί μέσα μας και μας τρομάζει, γιατί μας υπενθυμίζει, ότι υπάρχει μια ολόκληρη περιοχή αχαρτογράφητη και ανεξερεύνητη, που δεν μπορεί να συλλάβει κανείς, παρά μόνο να συναισθανθεί. Το ανοίκειο, συναντιέται με το σκοτάδι και τη σιωπή. Προέρχεται από φόβο, αδυναμία και επιθυμία να γνωρίσουμε τον πραγματικό μας εαυτό. Στο «Μυθιστόρημα», τίποτα δεν είναι ασφαλές, ο κόσμος υπονομεύεται διαρκώς.

Το έργο του Συμεωνίδη, έχει κάτι το αγγελικό και συνάμα δαιμονικό. Καταφέρνει μέσα από μια αριστοτεχνικά δομημένη κειμενική διαδρομή, να φωτίσει αυτή την ανατρεπτική δομή του ασυνείδητου. Και στη συνέχεια προχωρά προσεγγίζοντας με βεβαιότητα το άπιαστο που πάντα, σχεδόν πάντα, ξεγλυστρά από τον εγκλεισμό στην πραγματικότητα. Αυτό που μένει είναι ένας ήχος. Μια φωνή. Ποια φωνή; Από που προέρχεται; Που απευθύνεται; Ερωτήματα που μάλλον πρέπει να απαντηθούν από τον αναγνώστη. Μια ουσιαστική συναλλαγή με το «Μυθιστόρημα», δεν θα ευοδωθεί εάν δεν εγκαταλειφθεί η πεποίθηση ότι υπάρχει μία και μοναδική αλήθεια. Μία και μοναδική απάντηση. Μην ξεχνούμε ότι η αίσθηση του αναπάντητου, του ανοιχτού, του ανολοκλήρωτου εκτρέφουν την αναζήτηση. Την αναζήτηση του έργου, του ΑΛΛΟΥ, του ΑΥΤΟΥ, του οποιουδήποτε, μα κυρίως, του εαυτού μας.

Προηγούμενο άρθροΑντηλιακά και δείκτες προστασίας
Επόμενο άρθροΟ Τραμπ, οι μάνες, τα παιδιά κι ο ποικιλόχρους φασισμός
Τι είναι το thinkfree; Καλή ερώτηση. Μια παρέα, έτσι ξεκίνησε κι έτσι συνεχίζει, που θέλει να ποστάρει χωρίς περιορισμούς ό,τι την ευχαριστεί. Ό,τι γράφει ή ό,τι διαβάζει. Στο thinkfree δίνουμε το λόγο στους ανθρώπους του πολιτισμού μέσα από τη δραστηριότητά τους, αναδεικνύουμε νέα πρόσωπα με κοινό χαρακτηριστικό τη θετική σκέψη (think positive) και τη δημιουργικότητα σε κάθε τομέα και χώρο (πολιτιστικό, επιχειρηματικό, επιστημονικό κ.ά.), φιλοξενούμε ελεύθερα (write free) τεκμηριωμένες απόψεις για θέματα πολιτικής πολιτισμού, πολιτικής και κοινωνίας, οικολογίας και αστικού περιβάλλοντος, αρχιτεκτονικής και υγιεινής ζωής. Το thinkfree είναι κι ένα διπλό πείραμα: σχέσεων μεταξύ των ανθρώπων που το στηρίζουν, αλλά και δημιουργίας ενός no budget ηλεκτρονικού περιοδικού (e-magazine). Γι' αυτό δεν είναι τυχαίο ότι μακροημερεύουμε χωρίς δυσκολία! Με σεβασμό και εκτίμηση, με αγάπη γι' αυτό που κάνουμε.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.